Herbal Medicine-Βοτανοθεραπεία Από την αρχαιότητα,τα βότανα εκτιμήθηκαν για τις αναλγητικές και θεραπευτικές τους ικανότητες. Σήμερα ένα ποσοστό περίπου 75% των φαρμάκων μας βασίζονται στις θεραπευτικές ιδιότητες των φυτών. Οι κοινωνίες μας, διά μέσου των αιώνων, ανέπτυξαν τις δικές τους παραδόσεις για να καταφέρουν να κατανοήσουν τα φαρμακευτικά φυτά και τις χρήσεις τους. Κάποιες από αυτές τις παραδόσεις και τις ιατρικές πρακτικές μπορεί να μας φαίνονται παράδοξες και μαγικές, ενώ κάποιες άλλες λογικές και ορθολογιστικές, όλες τους όμως είναι προσπάθειες να ξεπεραστούν οι ασθένειες και ο πόνος και στο τέλος-τέλος να βελτιωθεί η ποιότητα της ζωής. Αυτά με λίγα λόγια ορίζουν την βοτανοθεραπεία.

Κυριακή 18 Ιουνίου 2017

Μπάμια και διαβήτης – πως μπορούμε να ετοιμάσουμε το θεραπευτικό νερό της

Μπάμια – Δεν είναι αυτή που νομίζουμε
Η μπάμια είναι μια θρεπτική “υπερδύναμη” που χρησιμοποιήθηκε ανά τους αιώνες για φαρμακευτικούς και μαγειρικούς σκοπούς.
Η μπάμια είναι αγγειόσπερμο,
ποώδες και
ετήσιο φυτό που ανήκει στο γένος hibiscus και στην οικογένεια των malvaceae, γνωστή στις αγγλόφωνες χώρες και ως “ladies’ fingers” και “ochro”.
Η επίσημη ονομασία του είδους είναι abelmoschus esculentus και ανακαλύφτηκε πριν 4000 χιλιάδες χρόνια,περίπου, στην Αιθιοπία!
Πολλοί νομίζουν πως η μπάμια είναι ένα ταπεινό λαχανικό, χωρίς ιδιαίτερη διατροφική αξία!
Δεν είναι όμως έτσι γιατί μέσα στη μπάμια θα βρούμε ένα πλήθος θρεπτικότατων συστατικών πολύτιμων για τη σωστή λειτουργία του οργανισμού μας.
Τα 100g είναι πλούσια σε
βιταμίνες:
βιταμίνη Α 5%
βιταμίνη Β1 θειαμίνη 17%
βιταμίνη Β2 ριβοφλαβίνη 5%
βιταμίνη Β3 νιασίνη 7%
βιταμίνη Β9 φυλλικό οξύ 15%...

η μεσογειακή διατροφή ασπίδα προστασίας για τους ηλικιωμένους

Δύο σημαντικές μελέτες που παρουσιάστηκαν στο πλαίσιο του 28ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Νευρολογίας καταδεικνύουν τη σημαντική σχέση της Μεσογειακής Διατροφής με την άνοια καθώς και τη γεροντική ευπάθεια.

Τη σχέση της μεσογειακής διατροφής με τις γνωστικές λειτουργίες στα ηλικιωμένα άτομα μελέτησαν εκτενώς οι επιστήμονες: Αραμπατζή Ξ.  και Κοσμίδου Μ. από το Εργαστήριο Γνωστικής Νευροεπιστήμης του Τμήματος Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Γιαννακούλια Μ. από το Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας και Διατροφής του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου, Αναστασίου Κ.Α. και Σκαρμέας Ν. από τον Τομέα Κοινωνικής Ιατρικής – Ψυχιατρικής και Νευρολογίας του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Χατζηγεωργίου Γ. και Δαρδιώτης Ε. από το Τμήμα της Ιατρικής Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και Σακκά Παρασκευή από την Εταιρεία Νόσου Altzheimer και Συναφών Διαταραχών Αθηνών.

Στις αναλύσεις που έγιναν οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν δεδομένα από 1903 συμμετέχοντες της επιδημιολογικής μελέτης HELIAD (Hellenic Longitudinal Investigation of Aging and Diet).

Η διάγνωση της άνοιας έγινε με πλήρη κλινική και νευροφυσιολογική αξιολόγηση, ενώ ο βαθμός υιοθέτησης της μεσογειακής διατροφής προσδιορίστηκε με το MadDietScore (εύρος 0-55), μια βαθμολογία που βασίζεται στη συχνότητα κατανάλωσης όλων των βασικών ομάδων τροφίμων, με τη μεγαλύτερη βαθμολογία να υποδηλώνει την υψηλότερη υιοθέτηση του Μεσογειακού προτύπου διατροφής.

Η διαιτητική πρόσληψη προσδιορίστηκε με ημιποσοτικό ερωτηματολόγιο συχνότητας κατανάλωσης τροφίμων, του οποίου η αξιοπιστία έχει ελεγχθεί στον ελληνικό πληθυσμό.
Ενώ αξίζει να σημειωθεί ότι επιπρόσθετα έγινε και προσαρμογή ενεργειακής πρόσληψης.

Σύμφωνα με τους ειδικούς, οι συμμετέχοντες με άνοια είχαν μικρότερη βαθμολογία σε σχέση με τους μη ανοϊκούς.
Κάθε μονάδα αύξησης της βαθμολογίας μείωνε συγχρόνως τις πιθανότητες παρουσίας άνοιας κατά 9%.
Τα αποτελέσματα της μελέτης ήταν ακόμα πιο σημαντικά μετά την προσαρμογή των συμμετεχόντων στην ενεργειακή πρόσληψη.
Οι συμμετέχοντες στο MedDiestScore είχαν 53% λιγότερες πιθανότητας εμφάνισης άνοιας όταν ακολουθούσαν το πλήρες μοντέλο διατροφής, ενώ είχαν καλύτερες επιδόσεις στις νευροψυχολογικές δοκιμασίες, στις εκτελεστικές λειτουργίες, στην οπτικοχωρική αντίληψη και στη συνολική βαθμολογία λειτουργικότητας.

Όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές, τα αποτελέσματα αυτά δείχνουν σαφώς ότι όσο υψηλότερη είναι η υιοθέτηση του μεσογειακού μοντέλου διατροφής τόσο μικρότερη είναι η πιθανότητα εμφάνισης άνοιας στα ηλικιωμένα άτομα στη χώρα μας.

Τα ευρήματα αυτά, όπως είπαν, επισημαίνουν τα πιθανά οφέλη του διαιτητικού προτύπου ως προς της γνωστική υγεία.

Στο συνέδριο, παρουσιάστηκε μία ακόμα μελέτη η HELIAD (Hellenic Longitudinal Investigation of Aging and Diet), η οποία στόχευσε στη συσχέτιση ανάμεσα στη γεροντική ευπάθεια και στη Μεσογειακή Δίαιτα.

Η ευπάθεια είναι ένα γηριατρικό σύνδρομο το οποίο χαρακτηρίζεται από την αδυναμία ενός οργανισμού να ανταποκριθεί στο στρες και να διατηρήσει την ομοιόστασή του.
Αν και αφορά ένα πολύ σημαντικό αριθμό ηλικιωμένων, εντούτοις δεν έχει ακόμα βρεθεί ποιοι είναι οι ακριβείς μηχανισμοί που την προκαλούν.

Οι επιστήμονες Κοσμίδου Μ. από το Εργαστήριο Γνωστικής Νευροεπιστήμης του Τμήματος Ψυχολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, Γιαννακούλια Μ. και Ντανάση Ε. από το Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας και Διατροφής του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου, Σκαρμέας Ν. από τον Τομέα Κοινωνικής Ιατρικής – Ψυχιατρικής και Νευρολογίας του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Χατζηγεωργίου Γ. και Δαρδιώτης Ε. από το Τμήμα της Ιατρικής Σχολής Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, και Σακκά Παρασκευή από την Εταιρεία Νόσου Altzheimer και Συναφών Διαταραχών Αθηνών, τόνισαν ότι ένας σημαντικός παράγοντας που συνδέεται στενά με το σύνδρομο αυτό είναι η διαιτητική πρόσληψη.

Η μελέτη HELIAD διαπίστωσε ότι όντως υπάρχει άμεση συσχέτιση μεταξύ του συνδρόμου της ευπάθειας και της υιοθέτησης της Μεσογειακής Δίαιτας.
~~~~~~~~~~~~~~~
δημοσιεύτηκε  13 Ιουνίου 2017 στην:
naftemporiki.gr
~~~~~~~~~~~~~~
thalia:botanologia.blogspot.gr

Σάββατο 17 Ιουνίου 2017

Το μπρόκολο, μειώνει τον κίνδυνο των καρδιακών παθήσεων

     Μπρόκολο για μειωμένο κίνδυνο καρδιακών παθήσεων και καρκίνου
Έχει αποδειχθεί ότι τα λαχανικά αποτελούν το φαρμακείο της φύσης, και πως οι άνθρωποι που καταναλώνουν περισσότερες από τέσσερις ή πέντε μερίδες, ειδικά της ομάδας των σταυροειδών λαχανικών την εβδομάδα έχουν μειωμένο κίνδυνο καρκίνου αλλά και άλλων χρόνιων και μη ασθενειών.
Τα σταυρανθή λαχανικά ενισχύουν τις άμυνες του οργανισμού μας και υπάρχει ένα σύνολο επιστημονικών στοιχείων που δείχνουν ότι οι υψηλές δίαιτες σε αυτά τα λαχανικά συμβάλλουν στη μείωση του κινδύνου εμφάνισης καρκίνου και καρδιακών παθήσεων.
Οι περισσότερες από τις αποδείξεις ότι το μπρόκολο και τα υπόλοιπα σταυρανθή μας κρατούν υγιείς προέρχονται από μεγάλες μελέτες για τη διατροφή των ανθρώπων, μερικές από τις οποίες εξέτασαν εκατοντάδες χιλιάδες άτομα.
Πολλές από αυτές τις μελέτες υποδεικνύουν ότι οι άνθρωποι που τρώνε αρκετές μερίδες από αυτά τα λαχανικά κάθε εβδομάδα έχουν πολύ μικρότερο κίνδυνο καρκίνου και ακόμα χαμηλότερο κίνδυνο καρδιακών παθήσεων.
Ακολουθώντας αυτούς τους κανόνες οι ερευνητές με διαφοροποιημένες φυσικές μεθόδους και διασταυρώσεις δημιουργούν νέες ποικιλίες λαχανικών με υψηλότερες ποσότητες των ήδη υπαρχόντων σε αυτά φυτοθρεπτικών συστατικών...

O φαύλος κύκλος της μοναξιάς βλάπτει την υγεία

"Κουτί απομόνωσης"
ονομάζεται η εικονιζόμενη εγκατάσταση που είχε τοποθετηθεί πριν από δύο χρόνια
στον σταθμό Πάντιγκτον του Λονδίνου.
"Αντίο αγάπη, αντίο ευτυχία, καλωσόρισες μοναξιά, νομίζω ότι θα κλάψω, νομίζω ότι θα πεθάνω", τραγουδάει ο Ρόι Σάιντερ στην εμβληματική ταινία
"Η παράσταση αρχίζει" του Μπομπ Φόσι.
Πράγματι, η μοναξιά, όσο εξιδανικευμένα κι αν αποτυπώνεται στην τέχνη, είναι επικίνδυνη για την υγεία.
Ευθύνεται μάλιστα για τον ακόλουθο φαύλο κύκλο: η μοναξιά αυξάνει την εγωκεντρικότητα και η τελευταία με τη σειρά της αυξάνει τη μοναξιά, αν και σε μικρότερο βαθμό.
Πολλοί άνθρωποι μπλέκονται σε ένα τέτοιο αέναο σχήμα αλληλοτροφοδότησης μεταξύ μοναξιάς και εγωκεντρικότητας, σύμφωνα με μια νέα αμερικανική επιστημονική έρευνα.
Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον κορυφαίο ειδικό παγκοσμίως σε θέματα μοναξιάς καθηγητή ψυχολογίας Τζον Κατσιόπο, διευθυντή του Κέντρου Γνωσιακής και Κοινωνικής Νευροεπιστήμης του Πανεπιστημίου του Σικάγου, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό κοινωνικής ψυχολογίας Personality and Social Psychology, μελέτησαν σε βάθος δεκαετίας 229 άτομα ηλικίας 50 έως 68 ετών (τυχαίο δείγμα του πληθυσμού).
Διαπιστώθηκε το αναμενόμενο, δηλαδή ότι η μοναξιά αυξάνει την εγωκεντρικότητα,
αλλά και κάτι που ήταν μάλλον έκπληξη, ότι η εγωκεντρικότητα αυξάνει επίσης τη μοναξιά, δημιουργώντας έτσι πιο εύκολα σε έναν άνθρωπο το αίσθημα της κοινωνικής απομόνωσης.

Προηγούμενες έρευνες των ίδιων ερευνητών έχουν δείξει ότι διεθνώς το 35% έως 50% των ανθρώπων παραπονιέται πως νιώθει μοναξιά συνεχώς ή συχνά. Αλλες μελέτες έχουν δείξει ότι οι μοναχικοί άνθρωποι είναι πιο ευάλωτοι σε διάφορα σωματικά και ψυχικά προβλήματα και έχουν υψηλότερα ποσοστά πρόωρης θνησιμότητας.
Από το 2006 ο Κατσιόπο προωθεί μια εξήγηση της μοναξιάς που βασίζεται στην εξελικτική ψυχολογία.
Σύμφωνα με τη θεωρία του ίδιου και της συζύγου του Στεφανί Κατσιόπο, επίκουρης καθηγήτριας ψυχιατρικής της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου του Σικάγου, η μοναξιά εξελίχθηκε στους ανθρώπους ως το ψυχικό ισοδύναμο του σωματικού πόνου.
Oπως ο πόνος προειδοποιεί τους ανθρώπους για κάποια βλάβη στο σώμα τους που χρειάζεται προσοχή, έτσι και η μοναξιά προειδοποιεί τους ανθρώπους ότι κάτι δεν πάει καλά με τις κοινωνικές σχέσεις από τις οποίες εξαρτάται η επιβίωσή τους.
Σύμφωνα με τον Κατσιόπο, «οι άνθρωποι εξελίχθηκαν σε τόσο ισχυρό είδος εν μέρει χάρη στην αμοιβαία βοήθεια και προστασία και τις αντίστοιχες προσαρμογές στον εγκέφαλό τους στο πλαίσιο των κοινωνικών αλληλεπιδράσεών τους.
Οταν όμως δεν έχουμε αμοιβαία βοήθεια και προστασία, είναι πιθανότερο να εστιάσουμε στα δικά μας συμφέροντα και στην ατομική ευτυχία μας.
Eτσι, γινόμαστε πιο εγωκεντρικοί».
Οπως δείχνει η νέα μελέτη, στη σύγχρονη κοινωνία ο εγωκεντρισμός μπορεί βραχυπρόθεσμα να προστατεύσει τους μοναχικούς ανθρώπους, αλλά σε βάθος χρόνου συσσωρεύονται οι επιζήμιες επιπτώσεις της μοναξιάς, με αρνητικές συνέπειες για την υγεία και την ευτυχία ενός ανθρώπου.
~~~~~~~~~~~~~~~~~~
kathimerini.gr
~~~~~~~~~~~~~~~
thalia:botanologia.blogspot.gr

Πέντε ισχυρότερα αντιφλεγμονώδη και αναλγητικά βότανα

Με οποιοδήποτε μικρό τραυματισμό στο σώμα μας δημιουργούνται φλεγμονές , και
όταν υπάρχουν φλεγμονές υπάρχει και πόνος ,
και όταν υπάρχει πόνος αυτό που χρειαζόμαστε δεν είναι απλά ένα αντιφλεγμονώδες βότανο αλλά ένα ισχυρότατο αντιφλεγμονώδες βότανο , το οποίο να είναι και αναλγητικό.
Χρειαζόμαστε ένα βότανο που να εντοπίζει την φλεγμονή και άμεσα να καταπραΰνει τον πόνο και να ανακουφίζει από τον πόνο και παράλληλα  να μειώνει το πρήξιμο.
Να είναι αποτελεσματικό και ταχείας δράσης.
Τα πιο κατάλληλα αντιφλεγμονώδη βότανα για αυτές τις περιπτώσεις είναι τα βότανα που έχουν και τις δυο ιδιότητες είναι
δηλαδή και
ισχυρά αντιφλεγμονώδη και
ισχυρά αναλγητικά.
Οι φλεγμονές μερικές φορές είναι αρκετά επώδυνες και...

Αισθητικές αποπλανήσεις

Η άκρως ενοχλητική υποψία ότι το οπτικό μας σύστημα δεν μπορεί από μόνο του να διακρίνει ένα «πραγματικό» από ένα «εικονικό» αντικείμενο, εκτός από την καθημερινή μας εμπειρία επιβεβαιώνεται και από πλήθος ερευνών σχετικά με τις οπτικές πλάνες.

Αρκεί να αναλογιστεί κανείς τα αξιοθαύμαστα ψευδαισθησιακά τεχνάσματα της ζωγραφικής τέχνης, η οποία κατορθώνει να δημιουργεί την τρισδιάστατη εντύπωση της «προοπτικής» και του «βάθους» πάνω σε έναν εντελώς επίπεδο ζωγραφικό καμβά.

Οπως είδαμε στα δύο προηγούμενα άρθρα, αυτό που καταγράφεται από τα μάτια μας και αυτό που τελικά αντιλαμβανόμαστε οπτικά δεν ταυτίζονται: ο οπτικός μας εγκέφαλος μπορεί να βλέπει άλλοτε λιγότερα και άλλοτε περισσότερα από αυτά που του «διηγούνται» τα μάτια μας.

Η φωτεινότητα, η μορφή και το βάθος των οπτικών αντικειμένων δεν αποτελούν απόλυτα αλλά σχετικά φυσικά μεγέθη, τα οποία δεν ανιχνεύονται παθητικά αλλά δημιουργούνται ενεργητικά από τα εγκεφαλικά μας κυκλώματα.

Σε ποιο βαθμό οι οπτικές πλάνες μάς επιτρέπουν και να γνωρίσουμε τους εγκεφαλικούς μηχανισμούς που τις γεννούν;

Από την τέχνη στην επιστήμη των οπτικών ψευδαισθήσεων
Με ποιο μέρος του σώματός μας απολαμβάνουμε ένα έργο τέχνης; Αραγε, «βλέπουμε» με τα μάτια μας έναν πίνακα ζωγραφικής ή «ακούμε» με τα αυτιά μας ένα μουσικό έργο;

Το οπτικό και το ακουστικό μας σύστημα διαθέτουν τις απαραίτητες δομές για να ερμηνεύουν ή να αξιολογούν (προφανώς με εγκεφαλικά και όχι με οικονομικά κριτήρια!) ένα έργο τέχνης;

Μήπως, εν τέλει, πρέπει να προσφύγουμε στην κοινότοπη ιδέα της «άυλης ψυχής» προκειμένου να εξηγήσουμε τη φύση και τη λειτουργία της αισθητικής απόλαυσης που γεννά μέσα μας (αλήθεια, πού ακριβώς;) ένα έργο τέχνης;

Δυστυχώς, όχι πια! Κι αυτό για έναν πολύ απλό λόγο: Η ασώματη, εξ ορισμού, ψυχή δεν θα μπορούσε τίποτα να αντιληφθεί –πόσο δε μάλλον να εννοήσει ή να απολαύσει!– χωρίς τα αισθητήρια όργανα του σώματος και τα ανώτερα εγκεφαλικά κέντρα επεξεργασίας των αισθητικών πληροφοριών.

Σύμφωνα με τα λόγια του μεγάλου ζωγράφου Ανρί Ματίς: «Το να βλέπεις είναι ήδη δημιουργική λειτουργία η οποία απαιτεί προσπάθεια».

Κάτι που επιβεβαιώνεται από πλήθος νευροβιολογικών και ψυχολογικών ερευνών σχετικά με τη λειτουργία του οπτικού μας συστήματος.

Ο εγκέφαλός μας για να παρακάμψει τις εγγενείς δυσκολίες της «μετάφρασης» των επιμέρους μονοδιάστατων οπτικών πληροφοριών σε μια ολοκληρωμένη, τρισδιάστατη και έγχρωμη εικόνα υιοθέτησε, κατά τη διάρκεια της βιολογικής του εξέλιξης, τη λύση της παράλληλης και ταυτόχρονης επεξεργασίας των επιμέρους οπτικών δεδομένων από διαφορετικά και λειτουργικά εξειδικευμένα «κέντρα» του οπτικού φλοιού.

Από τις οφθαλμικές...
Βασιζόμενος κανείς στα πιο πρόσφατα δεδομένα των νευροεπιστημών και της γνωσιακής ψυχολογίας θα ήταν απολύτως νόμιμο να περιγράψει την ανθρώπινη όραση ως μια ιδιαίτερα πολύπλοκη εγκεφαλική λειτουργία, δηλαδή ως μια μη συνειδητή, εν πολλοίς, νοητική «κατασκευή» του οπτικού εγκεφάλου μας.

Παρ’ όλα αυτά, οι εικόνες που βλέπουμε δεν είναι συνήθως αυθαίρετες.

Και μολονότι στις εικόνες αυτές αποτυπώνονται οι δυνατότητες και οι εγγενείς περιορισμοί του οπτικού μας συστήματος, μας επιτρέπουν τελικά να επιβιώνουμε με επιτυχία στον κόσμο που μας περιβάλλει.

Γιατί λοιπόν εμφανίζονται τόσο συχνά οι οφθαλμαπάτες και πώς εξηγείται βιολογικά η ύπαρξη των οπτικών ψευδαισθήσεων;

Οι διάφορες οπτικές ψευδαισθήσεις περιγράφονται, σήμερα, από τους ειδικούς ως «αντιληπτικές αποτυχίες» που αφορούν τα διαφορετικά επίπεδα οργάνωσης και τις αντίστοιχες εγκεφαλικές δομές της θεμελιώδους αισθητηριακής λειτουργίας μας.

Πρόκειται δηλαδή για αποτυχίες της οπτικής αντίληψης.
«Μια οπτική πλάνη μπορεί να προκληθεί από μια διαταραχή φυσικής προέλευσης, η οποία υπάρχει στη φύση πριν καταγραφεί από τα μάτια ή, εναλλακτικά, μπορεί να οφείλεται σε κάποια ανεπάρκεια είτε των οφθαλμών είτε του εγκεφάλου. Επιπλέον, μπορεί να οφείλεται -και πρόκειται για μια λεπτή διαφορά- στην εσφαλμένη ανάγνωση των αισθητηριακών σημάτων, τα οποία είναι καλής ποιότητας», έτσι περιγράφει τις τρεις βασικές κατηγορίες οπτικής πλάνης στο περίφημο βιβλίο του «Seeing Though Illusions» ο Ρίτσαρντ Γκρέγκορι (Richard L. Gregory, 1923-2010), ένας από τους μεγαλύτερους ερευνητές των δυσλειτουργιών του οπτικού εγκεφάλου.

Για να κατανοήσουμε την τελευταία παρατήρηση του Ρίτσαρντ Γκρέγκορι, θα πρέπει να γνωρίζουμε ότι πρώτος αυτός έδειξε, με τις πρωτοποριακές έρευνές του, ότι υπάρχει μεγάλη διαφορά ανάμεσα στις οπτικές πλάνες που οφείλονται σε «κατώτερες» αισθητηριακές δυσλειτουργίες από τις «ανώτερες» οπτικές ψευδαισθήσεις που οφείλονται σε ανεπαρκείς εγκεφαλικές ή νοητικές αναγνώσεις των αισθητηριακών δεδομένων.

Η διάκριση αυτή μας οδηγεί στο συμπέρασμα ότι πολλές οπτικές ψευδαισθήσεις εμφανίζονται όταν υπάρχει ανεπαρκής «ανάγνωση» ή εσφαλμένη «ερμηνεία» των σύνθετων οπτικών δεδομένων από τον εγκέφαλο.

...στις εγκεφαλικές πλάνες
Τα σήματα των οπτικών ερεθισμάτων που φτάνουν από τα μάτια στις εξειδικευμένες περιοχές του εγκεφάλου είναι όλα ίδια: μικρές ηλεκτρικές ώσεις, η συχνότητα των οποίων αυξάνεται ανάλογα με την ένταση του οπτικού ερεθίσματος.

Το γεγονός αυτό επέτρεψε στους ειδικούς να παρακολουθούν, μέσω της μαγνητικής τομογραφίας, την πορεία των οπτικών σημάτων καθώς και τα επιμέρους διαμερίσματα του οπτικού φλοιού όπου αναλύονται λεπτομερώς τα επιμέρους γνωρίσματα αυτών των οπτικών σημάτων.

Η ανάλυση αυτή των οπτικών σημάτων που προέρχονται από τα μάτια σε σύγκριση με τα σήματα της αναπαράστασης των πρώτων από τον εγκέφαλο αν συνδυαστεί με την συχνή εμφάνιση οπτικών ψευδαισθήσεων, οδήγησε στην εμπειρική τεκμηρίωση της υπόθεσης ότι οι οπτικές αναπαραστάσεις είναι όχι πιστά αντίγραφα της πραγματικότητας αλλά οπτικές «εικασίες» ή «υποθέσεις» του οπτικού εγκεφάλου στη προσπάθειά του να γνωρίσει και να αποδώσει κάποιο νόημα, έστω και εσφαλμένο, στα αισθητηριακά σήματα από ένα δεδομένο οπτικό περιβάλλον.

Με άλλα λόγια, οι περισσότερες οπτικές πλάνες είναι εσφαλμένες γνωσιακές εικασίες του εγκεφάλου, που εκδηλώνονται ως «ψευδαισθήσεις»: ανακριβείς ή αντιφατικές ερμηνείες για τα ασαφή, αμφίσημα ή μετασταθή οπτικά ερεθίσματα.

Τυπικά παραδείγματα τέτοιων ψευδαισθήσεων είναι οι πλάνες βάθους και μεγέθους: η αίσθηση προοπτικής στις οπτικές τέχνες ή η ψευδαίσθηση για την απόσταση της Σελήνης από έναν γήινο παρατηρητή.

Ακόμα πιο εντυπωσιακές είναι οι ψευδαισθητικές αντιστροφές της μορφής από το φόντο όταν π.χ. δύο πρόσωπα σχηματίζουν ένα κύπελλο ή η αμφίσημη και μετασταθής εικόνα της γριάς-κοπέλας ή του κουνελιού-πάπιας.

Οπως ακριβώς οι μεγάλοι καλλιτέχνες της Αναγέννησης δημιουργούσαν στα έργα τους την ψευδαίσθηση του βάθους ή της προοπτικής, έτσι και ο εγκέφαλός μας δημιουργεί την ψευδαισθητική οπτική εμπειρία μας ενός τρισδιάστατου και πολύχρωμου κόσμου.

Η έρευνα των εγκεφαλικών μηχανισμών που γεννούν τις οπτικές ψευδαισθήσεις μας αποκαλύπτει όχι μόνο τα οπτικά τρικ των οπτικών τεχνών αλλά και τους βαθύτερους μηχανισμούς του οπτικού εγκεφάλου μας, του μεγάλου δημιουργού που ευθύνεται για κάθε υπέροχη ή στρεβλή οπτική εμπειρία μας.

Από τη νευροεπιστήμη στη νευροαισθητική
Πόσο πλήρης και επιστημονικά τεκμηριωμένη μπορεί να θεωρείται, σήμερα, η οποιαδήποτε αισθητική θεωρία και αξιολόγηση της καλλιτεχνικής εμπειρίας όταν αγνοεί ή, ακόμη χειρότερα, όταν σκοπίμως παραβλέπει τα πολλά και εντυπωσιακά που έχουν καταφέρει να αποκαλύψουν οι νευροεπιστήμες σχετικά με τη μικροδομή και τη λειτουργία του εγκεφάλου μας που, σε τελευταία ανάλυση, δημιουργεί και απολαμβάνει κάθε τέχνη;

Μελετώντας εργαστηριακά τους εγκεφαλικούς μηχανισμούς που κινητοποιούνται όταν δημιουργούμε ή όταν απλώς παρατηρούμε έναν ζωγραφικό πίνακα, μια χορογραφία ή ένα γλυπτό, οι νευροεπιστήμονες διαπίστωσαν ότι η όρασή μας δεν λειτουργεί καθόλου ως φωτογραφική μηχανή, ούτε και αποτυπώνει πιστά την οπτική σκηνή που κοιτάζουμε.

Αντίθετα, ο οπτικός μας εγκέφαλος μπορεί να δημιουργεί και, ενδεχομένως, να απολαμβάνει αισθητικά π.χ. ένα ζωγραφικό έργο, επειδή είναι σε θέση να αφαιρεί συστηματικά ή να παραβλέπει τα επουσιώδη στοιχεία της οπτικής σκηνής, έχει δηλαδή την ικανότητα να αναγνωρίζει τα πιο ουσιώδη και σταθερά οπτικά χαρακτηριστικά του έργου.

Πράγματι, όπως διαπίστωσαν, τα ιδιαίτερα οπτικά χαρακτηριστικά ενός ζωγραφικού πίνακα ή ενός αγάλματος (μορφή, χρώμα, προοπτική) ανιχνεύονται από ειδικούς νευρώνες που εντοπίζονται σε διαφορετικά νευρωνικά κυκλώματα και περιοχές του οπτικού φλοιού.

Πρόσφατα, μάλιστα, κατάφεραν να εντοπίσουν στον οπτικό φλοιό το πού ακριβώς συντελούνται η επεξεργασία του χρώματος, της κίνησης και η αναγνώριση μορφών ή προσώπων.

Τρεις εντελώς διαφορετικές, τόσο τοπολογικά όσο και λειτουργικά, οπτικές λειτουργίες που εκτελούνται παράλληλα και ημιαυτόνομα η μια από την άλλη!

Αν ο πρωταρχικός λόγος για την εμφάνιση και την εντυπωσιακή βιολογική εξέλιξη των ανθρώπινων οπτικών ικανοτήτων ήταν -και εξακολουθεί να είναι- η δημιουργία μιας άμεσης, τρισδιάστατης και έγχρωμης εικόνας του κόσμου μας και των όσων συμβαίνουν σε αυτόν, τότε και η ιδιαίτερη ανάγκη μας για έκφραση μέσω των οπτικών τεχνών δεν μπορεί παρά να εξαρτάται από τις δυνατότητες –αλλά και τους εγγενείς περιορισμούς!– του ανθρώπινου εγκεφάλου.

Οσο εξοργιστική ή αιρετική κι αν ακούγεται αυτή η άποψη, θα αποτελέσει την απαρχή για την ανάδυση ενός νέου, ιδιαίτερα παραγωγικού διεπιστημονικού κλάδου, της νευροαισθητικής.

Επίσημο έτος γέννησης αυτού του νέου ερευνητικού πεδίου θεωρείται από τους ιστορικούς της επιστήμης το 1994, όταν δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Brain» το περίφημο άρθρο-μανιφέστο των Μ. Λαμπ (Mathew Lamb) και Σ. Ζέκι (Semir Zeki) με τίτλο «Η νευρολογία της κινητικής τέχνης».

Σ’ αυτό το άρθρο οι δύο επιφανείς Βρετανοί ερευνητές εξαγγέλλουν, κυρίως όμως τεκμηριώνουν πειραματικά, ότι: «Κάθε οπτική τέχνη οφείλει να υπακούει στους νόμους του οπτικού συστήματος του εγκεφάλου»!

Τα αμέσως επόμενα χρόνια ο Σεμίρ Ζέκι θα προπαγανδίσει όσο ουδείς άλλος τη δυνατότητα αλλά και την αναγκαιότητα ανάπτυξης ενός ευρύτερου προγράμματος νευροβιολογικής κατανόησης όλων των αισθητικών εμπειριών, δηλαδή το νέο ερευνητικό πρόγραμμα που, πιθανότατα, πρώτος αυτός αποκάλεσε «νευροαισθητική».

Εκτοτε, όλο και περισσότεροι διαπρεπείς επιστήμονες, φιλόσοφοι και καλλιτέχνες θα συνταχθούν με αυτό το τολμηρό ερευνητικό πρόγραμμα, συμβάλλοντας στη διεύρυνση και την ανανέωσή του.

Πώς όμως θα μπορούσε να οριοθετηθεί -με αυστηρά επιστημονικά κριτήρια- το αντικείμενο έρευνας ενός τόσο αχανούς γνωστικού πεδίου;

Απαντώντας σε αυτό το ερώτημα, ιδού πώς περιγράφει ο ίδιος ο Ζέκι τη νευροαισθητική:
«Πρόκειται για ένα σχετικά νέο πεδίο έρευνας, στόχος του οποίου είναι να διερευνήσει την εγκεφαλική δραστηριότητα που βρίσκεται στη βάση της δημιουργικότητας και της απόλαυσης της τέχνης. Η θεμελιώδης παραδοχή της είναι ότι το σύνολο της ανθρώπινης δραστηριότητας προκύπτει από τη δραστηριότητα του εγκεφάλου και υπακούει στους νόμους του εγκεφάλου. Γι’ αυτό, μόνο αν κατανοήσουμε τις νευρολογικές βάσεις της δημιουργικότητας και της καλλιτεχνικής εμπειρίας θα μπορέσουμε να αναπτύξουμε μια έγκυρη αισθητική θεωρία».
Η θεμελιώδης και θεμελιακή θέση της νευροαισθητικής είναι ότι κάθε αισθητική εμπειρία, είτε πρόκειται για τη δημιουργία είτε για την πρόσληψη ενός έργου τέχνης, επιτελείται από τον ανθρώπινο νου, ο οποίος συνδέεται αμετάκλητα με τις δομές και τις δυνατότητες του ανθρώπινου εγκεφάλου.

Συνεπώς, τόσο η καλλιτεχνική δημιουργία όσο και η αισθητική απόλαυση που βιώνουμε καθορίζονται ή, τουλάχιστον, επηρεάζονται από τη βασική οργάνωση του εγκεφάλου μας.

Το επιβεβλημένο, μέχρι πρόσφατα, αλλά γνωσιακά αυθαίρετο διαζύγιο των «φυσικών» επιστημών από τις λεγόμενες «καλές» τέχνες όχι μόνο δεν πρέπει να θεωρείται αναγκαίο ή οριστικό αλλά, επιπλέον, αποδεικνύεται καταστροφικό: αφ’ ενός περιορίζει ασφυκτικά και φτωχαίνει την επιστημονική σκέψη και αφ’ ετέρου «εξαϋλώνει» κάθε καλλιτεχνική δημιουργία όταν την περιγράφει ως μια αποκλειστικά «ποιητική» και περίπου αυθαίρετη υποκειμενική δραστηριότητα.

Σήμερα, σχεδόν οι πάντες αναγνωρίζουν ότι τόσο οι επιστήμονες όσο και οι καλλιτέχνες μοιράζονται από κοινού κάποιες νοητικές ικανότητες οι οποίες θα πρέπει να είναι, από τη φύση τους, ανοιχτές και αέναα μεταβαλλόμενες, όπως ακριβώς και ο εγκέφαλος που τις παράγει.

Τις πολυάριθμες επιστημονικές προϋποθέσεις και τις αισθητικές συνέπειες αυτού του νέου διεπιστημονικού πεδίου έρευνας παρουσιάζει αναλυτικά ο Σεμίρ Ζέκι στο περίφημο βιβλίο του «Εσωτερική Οραση», που γνώρισε διεθνώς τεράστια εκδοτική επιτυχία (κυκλοφορεί στα ελληνικά από τις εκδ. ΠΕΚ).
δημοσιεύτηκε 27.05.2017 στην:
efsyn.gr

Τετάρτη 14 Ιουνίου 2017

Η νηστεία είναι ευεργετική για τον οργανισμό

Μια διατροφή πλούσια σε φυτικές πρωτεΐνες μπορεί, σύμφωνα με τους επιστήμονες, να είναι ευεργετική στον οργανισμό μας, καθώς του προσφέρει υψηλές ποσότητες μαγνησίου και φυτικών ινών, στοιχεία που συμβάλλουν θετικά και ωφέλιμα στη λειτουργία του.
Επιδημιολογική έρευνα που έγινε σε περίπου 5.000 άνδρες σε 4 χώρες έδειξε ότι μια διατροφή πλούσια σε φυτικές πρωτεΐνες κρατά την αρτηριακή πίεση σε χαμηλά επίπεδα και βοηθά στην καλή λειτουργία της καρδιάς και των αγγείων.
Αντίθετα, μια διατροφή με αυξημένη κατανάλωση πρωτεϊνών ζωικής προέλευσης, συνοδευόταν από αύξηση της αρτηριακής πίεσης, καθώς και αύξηση του βάρους.
Δηλαδή, όπως διαπίστωσαν οι επιστήμονες, οι κρεατοφάγοι είχαν κατά μέσο όρο μεγαλύτερο βάρος σώματος.
Τα ευρήματα της μελέτης αυτής τεκμηριώνουν ακόμη περισσότερο την άποψη ότι τα φυτικά προϊόντα συμβάλλουν στην πρόληψη της υψηλής πίεσης και των σοβαρών ασθενειών που προκύπτουν, όπως οι καρδιοπάθειες, η νεφρική ανεπάρκεια, τα εγκεφαλικά επεισόδια κ.λπ.
Οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι η νηστεία είναι εξαιρετική ευκαιρία να αλλάξουν οι άνθρωποι τις κακές διατροφικές τους συνήθειες, ειδικά αυτοί που είναι υπερβολικά κρεατοφάγοι.
Μια δεύτερη επιδημιολογική μελέτη με την ονομασία Physician's Health Study, η οποία συμπεριέλαβε πάνω από 3.000 γιατρούς και διήρκεσε 14 έτη, μέτρησε τα επίπεδα λιπιδίων του αίματος στους συμμετέχοντες και τα συσχέτισε με την εμφάνιση ή όχι υψηλής αρτηριακής πίεσης.
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι οι συνάδελφοί τους γιατροί, που είχαν υψηλή ολική χοληστερόλη, χαμηλή καλή χοληστερόλη HDL, υψηλή κακή χοληστερόλη  LDL, παρουσίαζαν εξαιρετικά μεγάλες πιθανότητες υψηλής πίεση συνεχόμενα και γενικότερα.
Όπως είπαν, τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης προηγούνται της εκδήλωσης υψηλής πίεσης και οι μετρήσεις της χοληστερόλης στο αίμα μπορεί να βοηθούν στην έγκαιρη αναγνώριση όσων κινδυνεύουν περισσότερο να προσβληθούν από υψηλή πίεση.
Βάσει όλων αυτών των ευρημάτων οι επιστήμονες συμβουλεύουν τον κόσμο να μειώσει την πρόσληψη τροφών που αυξάνουν τη χοληστερόλη γιατί κινδυνεύουν από τον ύπουλο εχθρό, την υψηλή πίεση.
Όπως ανέφεραν, η αύξηση πρόσληψης φυτικών πρωτεϊνών στη διατροφή είναι ο καλύτερος τρόπος αντιμετώπισης και προφύλαξης, καθώς η αύξηση της πίεσης προδιαθέτει τον οργανισμό για σοβαρές παθήσεις, όπως είναι μια καρδιακή προσβολή ή ένα εγκεφαλικό επεισόδιο.
naftemporiki.gr